5 Kasım 2010 Cuma

DÖNÜŞÜMLER SEVGİYE-ÖYKÜ KİTABI (İLHAN DOĞRUYOL)

  

 Hepimizin yaşamında ustaları vardır…Küçüklüğümüzden başlar bu ustalar hayatlarımıza mühür vurmaya. Varlıkları derin iz bırakır.

  İlhan Doğruyol da , yaşamımda iz bırakan , kitaplardan oluşan bu okyanustaki yolculuğuma başlarken , yardımcı olan ilk kılavuz kaptanlarımdandır.Lise yıllarımın sonlarında tanışabildim.Evimizin bulunduğu  , Karşıyaka  Ticaret Lisesi ve Karşıyaka Lisesi’nin arka duvarının baktığı sokak ile  Ticaret Lisesi’ne çıkan sokağın kesiştiği köşedeki , küçük dükkanda başlayan eski kitapçılık serüveninin , henüz başlangıcında iken.
 
  Sokağa kadar yayılan kitabın kendine has kokusu , rafların düzenliliği ve dingin yüz hatları hemen dikkatimi çekmişti. Taşınmaya çalışıyordu.Kaldırıma yerleştirdiği kitapları içeri alıyor tek tek ve raflara diziyordu.Nevzat Amcadan sonra , sonunda yeni bir eski kitapçımız daha olmuştu.
Böyle başladı tanışıklığımız ve O Muğla’ya yerleşene  ben de Üniversiteyi bitirip yerleşmeye karar verdiğim Ankara’dan eskisinden daha az gelip gitmeye başlayana  kadar ,  devam etti.Bizim ilişkimiz , müşteri-satıcı ilişkisinin dışında gelişmişti. Dükkanı bütün gün bana bırakıp gittiği oluyordu İlhan Abi’nin.Raflarda kategorisine göre dizilmiş bir dünya kitap arasında kendimi kaybediyordum.O dönemde piyasada bulma şansım olmayan bir çok klasiği , kendi kitaplığından çıkarıp okumamı sağlamıştı.O’nun için , oraya gelenler sadece kitap satılacak müşteri değil , ortak yada farklı hayallerin ve kitaplardan oluşan büyük bir dünyanın birlikte yol aldığı yolcuları idi.İyi bir kitap okuyucusu ile karşılaşmışsa , kitaplar ve yazarlar üzerine saatlerce sohbet etmekten sıkılmazdı.Karşısındaki kişinin yaşı değil dünyasının genişliği önemliydi.Böyle olmasa aramızda 10 küsurdan fazla  yaş farkı varken , benimle niye ilgilenecekti ki.?
 
  İlhan Doğruyol , o yıllarda ucundan da olsa tanık olduğum yazın dünyasındaki yolculuğunu , Muğla’ya yerleştikten sonra ilerletmiş , 2007 Yunus Nadi Öykü Ödülünü kazanmaya vardırmıştı .Tüm zamanını ve enerjisini de yazın çabasına vererek yaptı bunu .Ve sonunda , Karşıyaka Lisesi öğrencisi , Dokuz Eylül Üniversitesi İnşaat Mühendisliği bölümü  mezunu , eski kitapçı  , edebiyatçı ve benim ustalarımdan sayılan İlhan Doğruyol , ödül alan ”Dönüşümler Sevgiye” isimli kısa öykü kitabını , Hayal Yayıncılık’tan yayınlatabildi.Yayınlatabildi çünkü bu ülkede en zor iştir edebiyat eseri yayınlatmak.Hele bir de , yazın dünyasının en zor ve en teknik alanında kalem oynatıyorsanız daha da zordur..

   Kısa Öykü , yazının en zor alanıdır.Alabildiğine teknik ve birikim , sözcük kullanımı , cümle bilgisi gerektirir.Gözlemci olmak zorundasınızdır çünkü kısa öykü , yaşamın tam içindedir.Gözlem de yeterli kalmaz ,  gözlemlerinizi aktarabilmek te başka beceri ister.Yeteneğin , çok çalışma ile birleştiği alandır .Aynı zamanda , Türk Edebiyatı’nın da , Geleneksel sözlü edebiyatımıza en fazla yaklaştığı alandır.Anlatım sanatının , kaleme aktarılmış hali denebilir.Kaynağını İnsandan , yaşamın tam ortasından alır.Böyle olmasaydı , Sait Faik , Yusuf Atılgan , Ömer Seyfettin ,Balıkçı  olabilir miydi?.

   İlhan Doğruyol ,  gündelik yaşamdan biriktirdiği insan manzalarını , olumlu olumsuz insan durumlarını  sevgiye dönüştürebilmenin , yollarını anlattığı öykülerden oluşturmuş kitabını.”Mektup” ta , ilk ve saf sevgiyi ; “Devren Kiralık” ta , hepimizin meslek yaşamımıza başlarken erek edindiğimiz ama daha sonra unuttuğumuz , unutturulmasına sebep olduğumuz meslek idealimizin , insana dair olan yanını ; “Mum Işığı”nda , yaşam denen canavarın aile , çocuk , eş gözetmeden bizi başkalaştırmasına , basit bir mum ışığının yansıttığı gölgeler eşliğinde karşı koymayı aile sevgisi ile nasıl başarabileceğimizi , “Filozofun Sevgisi”nde , sevgi ve aşkın anlamını sıralarken filozof , sevgi ve aşka dair herkesin mutlaka ekleyeceği bir cümlesi olduğunu anlatıyor.Anlatmakla kalmıyor içine de alıyor sizi.

 
     Kaynak insana dair ise ve yaşamın damarlarından çıkıyorsa , hangi yazın eseri sıkıcı olabilir ki? İlhan Doğruyol , yaşadığı şehri ve Karşıyaka’yı da unutmadan , öykülerinde ya konu başlığı açarak yada satır aralarında değinerek selamını da yolluyor Muğla’dan buralara.

   Öykülerin tamamı , yaşamın  kaynağından sevgiyi nasıl besleyebileceğimizin rehberliğini yapıyor. Yol haritası çıkarıyor bizlere. O’na göre , ne kadar kötü şartlar altında bulunursak bulunalım ; yaşama ne kadar öfkelenmiş ve çevremize bu öfkeyi yansıtıyor olursak olalım ; ne kadar yalnız hissedersek hissedelim kendimizi ; ne kadar yoksun kalmışsak kalalım aşka ; ne kadar aç olursak olalım bilgiye ; yanağa konan bir öpücük , basit ve göbekten gelen , içten ve gürültülü  bir kahkaha yada köy ekmeğinin sıcaklığı bile yeterli sevgiye dönüştürmek için tüm duygularımızı.

Denemeye değmez mi?...

(Karşıyaka Karşıyaka Kent Kültür Ve Sanat Dergisi,Eylül-Ekim 2010 27.sayısında yayınlandı . )

2 yorum:

  1. değmez olur mu hiç? kitaba verilen değer insana verilen değerdir ne de olsa...

    YanıtlaSil
  2. hiç de zor değil aslında.. :)

    YanıtlaSil

Etiketler

ADAM VAR (1) AFORİZMALAR (3) Akçay Günlüğü (1) ANLATI (17) ARTUNÇ BEYİN DEHŞETLİ SON GECESİ (1) BANA DAİR (12) BEN BİRİSİNİ ÖLDÜRDÜM (1) BERGAMA-1965 (1) BİLGİNİN VE SANATIN MÜLKİYETİ OLMAZ (1) BİR ADAM/GÖLGELER İÇİNDE (1) BİR ANLATI ÜZERİNE SERBEST SALINIMLI ( GECİKMİŞ) DÜŞÜNCELER (1) BİR MAYIS (1) BİR TANE (1) BİR YAZ GÜNÜ RAPSODİSİ (5) BİRİ/HEPSİ/HİÇBİRİ (1) BOSTANCI RECİİNİN OĞLU TAKSİCİ NUMAN (1) BRİ METREKAREDE HAVA VAR (1) BUGÜN ÇOK KÖTÜ BİR ŞEY OLACAK (1) BUNU GÖRÜYON MU (2) CELLAT (1) CİCİLERİ SEVELİM (1) CİNAYETİ GÖRDÜM AMA TANIK OLMAM (4) CLAIRE (8) ÇÜRÜK AŞK HİKAYESİ (1) DENEMECE (4) DENİZ MORALIGİL İMZA GÜNÜ (1) DERNEK (2) DOSYALARI HAVALANDIRMA ZAMANI (1) DÖNEN DÖNENE (1) DUYURU (7) DÜĞÜN (4) DÜŞ KAPISININ MANDALI: FANTASTİK EDEBİYAT (1) EDEBİYATA DAİR (52) EDERLEZİ (1) FARFARA TEYZENİN BİTMEK BİLMEZ EFSUNLARI (1) FUNDA ÖZŞENER (1) GAITASINI ÇIKARTMAK (1) GÖKDELENİN TEPESİNDEN DÜŞÜYORSAN DEBELENMEYECEKSİN (1) GÖRÜŞ/MEK (1) GÜNCEL (3) HUKUK (1) İBİŞE NASİHATLER (4) İDA RÜZGAR LESBOS (1) İHSAN OKTAY ANAR (1) İKİ FİLM BİRDEN (1) İZMİR FELSEFE GÜNLERİ (4) İZMİR KİTAP FUARI (1) KARŞIYAKA (1) KAYIP CÜZDAN HİKAYESİ (1) KEDİ KİTABEVİ (2) KELİME KELİME ANLAT DESELER (1) KENDİME DAİR (11) KİTAPLAR (2) Komünist Partisi (1) KORUYALIM (1) KUM TORBASI (1) KÜÇÜK BİR YANLIŞ ANLAMA (1) MAROON AĞLARINI ÖRÜYOR (1) MAROON IS NO:1 (1) MARTI ÇIĞLIĞI VE GAZETE VE... (2) Mektuba Bağlanmış rüya (1) MODERN ZAMAN VAKANÜVİSLERİ (1) OLDU MU BÖYLE OLACAK (1) ÖYKÜ (26) ÖYKÜ OKUDUM BUGÜN (1) PİTKİM VE SALYANGOZ KABUĞU (1) PRESTIGE (1) ROMAN YAZDIM (1) SADIK YEMNİ (1) SAVUN-MA (1) SENİ SEVİY... (1) SEVİŞGEN RÜYA (1) SIZINTILAR (6) SİNEMAYA DAİR (11) SON ÇALIŞMA (1) SÖYLEŞİ (1) SURATINA SURATINA (1) sürrealist mahallenin olmayan efkâr-ı umumiyyesi (6) ŞANSLI ADAM (1) ŞİİRİMSİ (23) TAM ŞU ANDA (1) TEHDİT EDİLDİM (1) TİYATRO (1) TOPRAK KEMİKLERİMİ ÇAĞIRINCA (1) Türk Yargıçları (1) YAŞAMA DAİR (65) YEMEK (1) Yol-Tütün-Yorgunluk (1) YUNAN USULÜ (1) ZAHİRİ HANIMIN TEFTİŞ GÜNLERİ (1) ZEHRİMİZ EŞİT; FARKIMIZ FİYATIMIZDA (1)